1_ نوازنده و تمرين

بي شک، تمرين اساسي ترين عنصرسازنده هنرمندان است و بزرگترين نقش را خصوصآ براي به اوج رساندن نوازندگان ايفا مي کند. مطالبي که در اين مقاله آمده حاوي نکاتي است، به صورت پرسش و پاسخ، درباره تمرين هاي نوازندگي و مسائل مرتبط با آن، که قدم به قدم در اين گفتار تشريح مي شوند و اميد است مفيد واقع شوند... - با چه سازي تمرين کنيم؟
اين يک پرسش عمومي است که توسط اکثر هنرجويان مطرح مي گردد، به هر حال پاسخ به اين سوال بستگي مستقيم به دو عامل سازشناسي و وضعيت مادي هنرجويان دارد. هر چقدر شناخت نوازنده از مشخصات سازتخصصي خود کامل تر باشد، درهنگام انتخاب سازمي تواند سازي خوش صدا تر و همينطور با کيفيت ساخت بالاتر انتخاب کند که مسائل فني ساخت يک ساز خوب بيشتر درآن رعايت شده باشد.

خوشبختانه غير از موارد عملي نظير ديدن و نواختن با ساز ساير هنرجويان در کلاس موسيقي و پرسش از استاد، درباره صدا وکيفيت ساخت هر يک از سازهاي موجود در کلاس، امروزه با بهره گيري ازاينترنت به سادگي مي توان بسياري از اطلاعات را در اين مورد کسب نمود. به هر حال عامل ساز شناسي نياز به نواختن با سازهاي مختلف، بالا رفتن سطح تکنيک در هنرجو براي امتحان بهتر ساز و گذشت زمان دارد.

عامل دوم وضعيت مالي هنرجودر مقطع زماني است که قصد خريد ساز را دارد، که يکي از مهمترين نقش ها را در انتخاب ساز ايفا مي کند. نکته جالبي که براي بسياري از هنرجويان بوجود مي آيد، خريد سازي ارزان قيمت به قصد خريد سازي بهتر در آينده است، که در اکثرموارد باعث فروش بسيارارزانتر ساز يا به گوشه اي افتادن آن و عدم استفاده ازآن مي گردد. تجربه نشان داده که اينگونه انتخاب ساز بسياراشتباه است.

براي شروع ياد گيري نواختن، استفاده از سازهاي بي کيفيت اي که با عنوان" ساز مشقي" شناخته مي شوند مناسب نيست. اينگونه سازها درغالب موارد تنظيم نيستند و باعث مي شوند هنرجو نتواند بخوبي با آن تمرين کند، بعلاوه صداي ناخوش آنها مي تواند به دلزدگي هنرجو ازتمرين منتهي شود. پس بهتر است خوش صداترين و با کيفيت ترين سازي را که مي توانيم، انتخاب کنيم تا درآينده نيز کمتر نياز به تعويض ساز داشته باشيم.

2- آيا بايد تمرين روزانه باشد؟
براي آموزش و يادگيري ساز هر روز بايد تمرين نمود، تا ذهن و عضلات در نتيجه تمرين و تکرارمرتب، براي نوازندگي تربيت شده وآماده شوند. اين تصور که يک تمرين سنگين چند ساعته در يک روز، مي تواند جاي تمرين هاي کوچکتر چند روزه را بگيرد، بسيار اشتباه بوده و براي عضلات و مفاصلي که آمادگي تمرين ندارند، ضرررسان است.

3- چگونه بايد تمرين را آغازکرد؟
شروع کردن تمرين بهتر است با آماده کردن جسم و ذهن انجام پذيرد. قبل از شروع بهتر است براي دقايقي موسيقي گوش کرد تا ذهن از گردونه مسائل روزانه خارج شده به آرامش رسيده و وارد فاز موسيقي شود. در اين مدت بهتراست با نرمش هايي که بيشتر بر روي حرکات سروگردن، شانه ها، بازوها ومچ ، انگشتان و بالاخره کمر تمرکز دارند بدن را براي تمرين گرم نمود.

بايد توجه داشت براي رسيدن به سطح کمال در نوازندگي، مدت يک عمر انسان نا کافيست! در اين ميان بايستي از ابزار رسيدن به اين سطح، يعني بدن، با ورزش و رژيم هاي صحيح غذايي بخوبي مواظبت نمود و آن را هميشه آماده نگه داشت!

هرگز براي شروع تمرين روزانه وبراي گرم کردن دست ها از پاساژهاي مشکل و دشوار استفاده نکنيد! اين گونه آغاز کردن تمرين غير از آنکه در ابتداي تمرين بدن را چنان خسته مي کند که رمقي براي ادامه کار باقي نمي گذارد، ضرر رسان به عضلات بوده و مي تواند در دراز مدت باعث بروز آرتروز شود. معمولا مي توان از گام ساده کروماتيک بالا و پايين رونده که محدوده موسيقايي ساز را شامل مي شود براي گرم کردن دست ها استفاده نمود.

4- فواصل بين تمرين ها و استراحتهاي روزانه بايستي چگونه باشد؟
در واقع براي هر ميزان تمرين روزانه بايستي از قبل برنامه ريزي صورت گيرد. يک روش مفيد مي تواند مبتني بر تکرار مداوم "تمرين واستراحت" باشد. در اين روش، بهتر است بعد از بيست دقيقه تمرين ده دقيقه به خود استراحت داد ودر اين مدت نرمش نمود تا عضلات از حالت گرفتگي اي که به علت تکرار مداوم يک سري از حرکات در تمرين، به آن دچار شده است، درآيند. در ادامه تمرين، بعد از بيست دقيقه تمرين دوم مي توان بيست دقيقه به استراحت پرداخت. بعد از بيست دقيقه سوم مي توان تا يک ساعت استراحت داشت. حتي در ساعات بعد مي توان حجم استراحت ها را از اين مقدار بالا تر برد. اين روش تمرين باعث بدست آمدن توان در استمرار تمرينات براي روزهاي بعد است.

از استراحت هاي ما بين تمرينات مي توان بسيار مفيد استفاده کرد؛ شنيدن موسيقي به عنوان تمرين شنيداري، خواندن مطالب تئوري موسيقي، تاريخ موسيقي و... در جهت بالا تربردن سطح دانش عمومي موسيقي و ورزش نمودن، غير از آنکه از خشکي و يکنواختي تمرينات مي کاهد، از فرد، موسيقيداني کامل تر مي سازد.

5- درهر قسمت از تمرينات چگونه عمل کنيم؟
چون يک موسيقي مبتني بر عواملي چون صدا( زيروبمي)، ريتم، لگاتوها ودتاشه ها، پيانوها و فورته ها وبسياري از ديگر عوامل است، در تمرينات بايد هر موسيقي به اجزا کوچکتر همانند عواملي که نام برده شد، تقسيم بندي شده و مستقيما روي هر يک تمرين کرد تا ضعف هاي هر مورد برطرف شود.

در واقع نوازنده بعد از برخواستن از هر يک از بخشهاي تمرين، بايستي به يک نتيجه گيري هر چند کوچک در آن مورد، در ذهن خود رسيده باشد، تا آن تمرين مفيد قلمداد شود.(ادامه دارد).

منبع : نوشته علي نوربخش